Over VPRO Gids covers

Al heeft de VPRO nooit een ontwerper in vaste dienst gehad, toch heeft menig gerenommeerd graficus zijn naam aan de VPRO Gids verbonden, van Albert Hahn tot Otto Treumann, van Piet Marée tot Jaap Drupsteen, van Ron van Roon tot Piet Schreuders.

De hoogtepunten – tegendraads, geniaal dan wel krankzinnig – zijn bijeengebracht in het smaakvol vormgegeven VPRO Gids coversboek. Een boek vol verrassingen. Wist u bijvoorbeeld dat er VPRO-gidscovers gemaakt zijn door illustrator Fiep Westendorp, affichemaker Cor van Velsen, architect Ben van Berkel, fotograaf Willem Diepraam, schrijver Jan Wolkers en acteur Michiel Romeyn? U ontdekt het allemaal in VPRO Gids covers.

N.B.: in februari 2012 is het boek bekroond als een van de 30 Best Verzorgde Boeken van 2011.

‘Boek VPRO Gids covers is belangrijk in de geschiedschrijving van het Nederlandse grafisch ontwerp’, aldus Liselotte Doeswijk op het blog voor designgeschiedenis Nederland.

Vrijzinnige vormgeving: 85 jaar VPRO Gids covers 

recensie door Liselotte Doeswijk

Met een boek over 85 jaar VPRO Gids-omslagen hebben de samenstellers het zich niet gemakkelijk gemaakt. Want hoe kies je uit ruim vierduizend prachtige covers? Piet Schreuders en Beate Wegloop verontschuldigen zich dan ook dat niet alle omslagen afgebeeld of besproken worden: ‘Om aan al uw werk recht te doen, zou immers een boek van monsterachtige omvang nodig zijn geweest.’ Die bescheidenheid zien we ook in de ondertitel die rept van ‘een kleine geschiedenis van de VPRO-vormgeving’ en er spreekt respect uit voor alle ontwerpers, illustratoren en fotografen die van de VPRO Gids een instituut in het designveld maakten. Het overzichtswerk leest als een wie-is-wie in het Nederlands grafisch ontwerp sinds 1926. Niet iedereen is vertegenwoordigd met een afbeelding, maar wel vermeld in de index die alle circa driehonderddertig ontwerpers en rond de honderdtwintig fotografen telt die bijdroegen aan een omslag.

Niet alleen die omslagen zijn een feest om naar te kijken, het boek zelf is ook erg fraai. De vormgeving is van Piet Schreuders, die tussen 1984 en 2010 zo’n honderdvijftig omslagen ontwierp, sinds 1998 verantwoordelijk is voor de lay-out van het binnenwerk en daarna bij de gids betrokken was als art director. Schreuders past het speciaal voor de VPRO ontworpen lettertype Thonik-Bold uit 2010 toe, maar geeft in de vormgeving van het boek vooral een eerbetoon aan de eerste gidsontwerper: Lex Barten. De kleuren, de zendstralen en de dubbele streep met vierkante blokjes zijn allemaal geïnspireerd op deze eerste VPRO-ontwerper. Het gebruik van anachronistische elementen is niet het enige waaraan de hand van de ontwerper Schreuders te herkennen is. Want net als in de tweede editie van zijn boek Lay In - Lay Out (1997) drukt hij een vermakelijke bloemlezing af van ingezonden lezersbrieven. Voorin staat een tijdsbalk met alle logo’s en mastheads (tijdschrifttitel) door de jaren heen, en alle pagina’s hebben een jaartal aan de rand. Handige toevoegingen die dit boek tot een mooi en overzichtelijk naslagwerk maken

Voor de hele recensie kunt u hier terecht.